Het is een proces onder hoge druk. Op 1 juni 2020, moet het concept-bod van de bestuurders van 16 gemeentes, 3 waterschappen, de provincie en Alliander van de Regionale Energie Strategie Arnhem Nijmegen er, na ruim een jaar, liggen. Het gaat om een concept-bod van de regio aan het Rijk om doelstellingen in het Klimaatakkoord voor 2030 te gaan halen voor grootschalige duurzame energie opwek op land (zon en wind). Daarnaast wordt het verdelingsvraagstuk van -grootschalige -warmte in kaart gebracht: de Regionale Structuur Warmte (RSW). Lokale energiecoöperaties zijn betrokken bij de RES en zetten zich in voor participatie, lokaal eigendom en een goede positie van lokale (burger)energie-initiatieven.

Het is een proces onder hoge druk. Op 1 juni 2020, moet het concept-bod van de bestuurders van 16 gemeentes, 3 waterschappen, de provincie en Alliander van de Regionale Energie Strategie Arnhem Nijmegen er, na ruim een jaar, liggen. Het gaat om een concept-bod van de regio aan het Rijk om doelstellingen in het Klimaatakkoord voor 2030 te gaan halen voor grootschalige duurzame energie opwek op land (zon en wind). Daarnaast wordt het verdelingsvraagstuk van -grootschalige -warmte in kaart gebracht: de Regionale Structuur Warmte (RSW). Lokale energiecoöperaties zijn betrokken bij de RES en zetten zich in voor participatie, lokaal eigendom en een goede positie van lokale (burger)energie-initiatieven. 

Rondes ruimte-alteliers, thema-ateliers
In het proces (nieuwsbrief RES-AN  https://mail.google.com/mail/u/1/#search/nieuwsbrief/FMfcgxwGDDgXSlQvjwT... ) wordt met belanghebbenden in de regio de gedachten aangescherpt, in zogenaamde ruimte- en thema ateliers, over wat logische plekken zijn voor de grootschalige opwek, en koppelkansen met andere functies. De Regionale Structuur Warmte brengt grofweg de vraag naar, het aanbod aan en de infrastructuur van -grootschalige- warmtebronnen in kaart. En denkt na over een logische manier van verdelen. In laatste rondes Ruimte-ateliers lieten Irma Corten van Rijn en IJssel Energiecoöperatie en Ineke de Jong van Wiek-II vertegenwoordigers van energiecoöperaties in de pauze-pitch https://drive.google.com/open?id=1beRHxRTl3VrR54ZP2S1ayRu1-V814x3w zien hoe energiecoöperaties aan het motto van onze RES ‘Samen met de samenleving’ in de praktijk uitvoering geven. Dit kon op veel enthousiasme van de aanwezigen rekenen.

De RES en de energiecoöperaties
De gezamenlijke energiecoöperaties uit onze regio zijn betrokken bij het RES-proces. Maar belangrijker, de regionale energiecoöperaties zijn en willen betrokken zijn bij de uitvoering van duurzame energieprojecten. De energiecoöperaties en hun vertegenwoordigers in onze regio zetten zich in voor:

  • Lokale, duurzame energie van, door en met burgers uit de regio
  • Invulling participatie & lokaal eigenaarschap zoals in Klimaatakkoord staat
  • Sterke en toekomstbestendige energiecoöperaties
  • Een echt regionale aanpak met regionale meerwaarde
  • Dat doen we samen met andere lokale partners, zoals de Gelderse Natuur en Milieufederatie, gemeenten en andere lokale overheden.

De veelzijdige meerwaarde van lokale betrokkenheid en lokaal eigendom
De meerwaarde van lokale betrokkenheid en eigendom is veel meer dan draagvlak en acceptatie of een financiële participatiekwestie. Door lokale energieprojecten – vanaf het begin – vorm te geven met lokale partners wordt het project rijker voor de regio. Lokale partijen, zoals energiecoöperaties, denken per definitie vanuit lokaal perspectief, veel meer dan projectontwikkelaars van buiten de gemeente / regio. De mensen van onze energiecoöperaties zoeken samenwerkingen, verbindingen en zorgen voor lokale verankering van projecten.

Bij energiecoöperaties is veel kennis en ervaring met lokale duurzame energieprojecten en het betrekken van inwoners. Ze kunnen zorgen voor contacten met en vaak ook mobilisatie van de omgeving (veel meer dan een projectontwikkelaar ‘uit den vreemde’). Als lokale partijen energiecoöperaties (deels) eigenaar zijn van een project, blijft het financieel rendement en het zeggenschap in de gemeente / regio.

Projecten met lokale verbindingen waarbij lokale kansen worden gepakt, passen vanzelfsprekend beter in de lokale context. De samenwerkingen die mooie lokale projecten opleveren zijn een inspiratie en startpunt van meer projecten. Anderzijds, projecten zonder lokale betrokkenheid zullen eerder zorgen voor negatieve beeldvorming en zouden weleens kunnen leiden tot (nog meer) rem op de energietransitie.

Motto’s en ambities van proces naar praktijk
Dit sluit goed aan bij de regionale RES-motto’s van de regio AN: “Van, voor en door de regio” en “Samen met de samenleving”. De uitdaging voor de komende tijd is om deze motto’s en ambities ook in beleid te borgen en in de praktijk te gaan brengen.

Meer weten?
Lees verder of kom naar de RES achterbanbijeenkomst op 11 februari.

Wat is de Regionale Energie Strategie (RES)?
“De RES is een document waarin elke regio beschrijft welke energiedoelstellingen zij zal halen en op welke termijn. En welke aanpak/strategie de regio hanteert om deze energiedoelstellingen te bepalen en te halen.” (https://www.regionale-energiestrategie.nl/default.aspx) Het document wordt in de vorm van een ‘bod’ aangeboden door de regio’s aan het Rijk. Eerst in concept (1 juni 2020), daarna definitief (medio 2021).

Hoe ziet het conceptbod RES eruit?
De RES levert twee basisproducten, die ook onderdeel zijn van het conceptbod:

  1. Een regionaal bod voor de grootschalige opwekking van duurzame elektriciteit (o.a windturbines en zonnevelden) en de benodigde infrastructuur hiervoor. De RES geeft daarbij zoekgebieden voor de opwekking van duurzame opwekking elektriciteit op een kaart, met daarin wel concrete aantallen en opbrengst in TJ’s/kWh. De opties worden daarbij dus nog niet specifiek ingetekend, maar de RES geeft aan waar vanuit de technische, ruimtelijke, juridische potentie en vanuit maatschappelijk als meest kansrijk geziene zoekgebieden zijn voor de verschillende opwekkingsmogelijkheden.
  2. De Regionale Structuur Warmte (RSW) c.q. het inzichtelijk maken van beschikbare warmtebronnen (onder andere aquathermie, restwarmte, hernieuwbaar gas en geothermie) en de verdeling hiervan, inclusief inzicht in de hiervoor benodigde infrastructuur. We nemen hierbij de potentiestudies oppervlaktewater van de waterschappen mee. (Bron: Startnotitie RES Arnhem-Nijmegen, 2019)

Hoe wordt de RES regio Arnhem-Nijmegen opgesteld?
De RES organisatie heeft het traject samengevat in deze infographic.

Lees verder bij Burgers Geven Energie.

Voor meer info en op de hoogte blijven: irma.corten@rijnenijsselenergie.nl
Irma Corten en Ineke de Jong wiek-ii.nl
In de rol van vertegenwoordigers energiecoöperaties regio Arnhem-Nijmegen in het RES-proces